Một trong những lý thuyết của Charles Darwin, được biết đến lâu nay với tên gọi lý thuyết gió, đã được chứng minh là đúng.

Darwin đã đúng một lần nữa – kiểu như vậy

Mọi loài động vật đều thích nghi với môi trường của chúng. Ngay cả con người, vốn là những loài tự cô lập, cũng được định hình bởi môi trường xung quanh. Mỗi người trong chúng ta đều phụ thuộc vào môi trường mà mình sinh sống – môi trường tác động đến chúng ta cũng nhiều như cách chúng ta tác động lại môi trường.

Dù khái niệm phụ thuộc lẫn nhau của Phật giáo đã có từ khoảng 2.500 năm trước, chúng ta vẫn chưa hiểu được mức độ sâu sắc của việc môi trường ảnh hưởng đến sinh học cho đến khi Charles Darwin xuất hiện. Giờ đây, một trong những lý thuyết của ông, được biết đến lâu nay với tên gọi lý thuyết gió, đã được chứng minh là đúng. Phải mất 165 năm để xác minh những quan sát của ông.

Gió là một yếu tố lớn trong sự tiến hóa của côn trùng

Công bằng mà nói, gió không phải là lý do duy nhất khiến ngày càng nhiều loài côn trùng không còn mọc cánh. Nhưng như một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí Proceedings of the Royal Society B chỉ ra, gió là một yếu tố lớn trong quyết định tiến hóa này.

Không phải thế giới sắp bị tràn ngập bởi những sinh vật không cánh. Khoảng 95% số lượng côn trùng trên thế giới vẫn có khả năng bay. Khi thuyền của Darwin đi dọc bờ biển Ma-rốc, ông nhận thấy điều gì đó kỳ lạ trên đảo Madeira: nhiều loài bọ cánh cứng địa phương (đam mê cá nhân của ông) không có cánh. Ông suy đoán rằng những con bọ bay đã bị thổi bay khỏi đảo bởi gió mạnh. Sau đó, ông đưa ra lý thuyết rằng bọ không cánh phù hợp hơn với môi trường này.

lý thuyết bắt đầu từ một cuộc cá cược giữa Darwin và người bạn của ông, nhà thực vật học địa lý Joseph Dalton Hooker, như giải thích của nhà nghiên cứu chính, Rachel Leihy, một nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Trường Khoa học Sinh học của Đại học Monash:

Ông và nhà thực vật học nổi tiếng Joseph Hooker đã có một cuộc tranh luận khá sôi nổi về lý do của hiện tượng này. Quan điểm của Darwin thì lại đơn giản một cách đánh lừa. Nếu bạn bay, bạn sẽ bị thổi ra biển. Những con còn lại trên đất để sinh ra thế hệ tiếp theo là những con không muốn bay, và cuối cùng, quá trình tiến hóa làm phần còn lại. Voilà.

Dữ liệu từ nghiên cứu và phát hiện của các nhà nghiên cứu tại Monash

Các nhà nghiên cứu tại Monash đã xem xét dữ liệu ba thập kỷ về các loài côn trùng sống tại Nam Cực và 28 hòn đảo ở Nam Đại Dương – bao gồm Svalbard, Jan Mayen, Ellef Ringnes, Bathurst và St. Matthew – và phát hiện một xu hướng: gió (cũng như áp suất không khí thấp và nhiệt độ đóng băng) khiến côn trùng sống tại đây gần như không thể bay. Chúng đơn giản không có đủ năng lượng cần thiết để cất cánh. Tốt hơn là chúng nên bò quanh và kiếm ăn.

Darwin không hoàn toàn đúng. Ông nghĩ rằng các thích nghi tiến hóa là do hoàn toàn bởi gió thổi côn trùng khỏi đảo. Nhưng dinh dưỡng cũng quan trọng. Bay tiêu tốn rất nhiều năng lượng. Gió càng mạnh, côn trùng càng phải làm việc chăm chỉ hơn. Chiến đấu với gió cần một lượng calo khổng lồ. Như nhóm nghiên cứu viết:

Gió mạnh cũng có thể ức chế hoạt động bay bình thường của côn trùng, do đó làm tăng chi phí năng lượng cho việc bay hoặc duy trì cấu trúc cánh. Sự đánh đổi năng lượng này phức tạp hơn cơ chế dịch chuyển một bước của Darwin vì nó đòi hỏi sự liên kết di truyền giữa các đặc điểm liên quan đến khả năng bay, xu hướng bay và khả năng sinh sản hoặc sống sót.

Giá trị của Darwin trong việc khám phá mối liên hệ giữa động vật và môi trường

Tuy nhiên, chúng ta phải công nhận tài năng của ông. Trong một thời đại khi hầu hết con người đều cho rằng động vật là kết quả của sự điều chỉnh siêu nhiên, Darwin đã nhìn ra tự nhiên và kết nối các điểm lại với nhau. Tư tưởng của ông đã truyền cảm hứng cho hơn một thế kỷ rưỡi tiến bộ khoa học khi chúng ta tiếp tục xây dựng trên – và, như nghiên cứu này cho thấy, chứng minh – các lý thuyết của ông.

Darwin hiểu rằng mỗi loài động vật là sản phẩm của môi trường sống của nó, và vì thế phải tôn trọng cả lợi ích lẫn giới hạn của nó. Đây thật sự là một bài học mà chúng ta cần ngày nay. Môi trường có xu hướng trở nên rất thù địch với các kẻ xâm lược khi bị đẩy quá xa. Hiện nay, chúng ta đang mạo hiểm với thảm họa. Hy vọng rằng chúng ta sẽ không chờ đợi đến khi quá trình tiến hóa ngăn cản tham vọng của chúng ta.