Xa lạ trong tôi | Chương 50

Xa lạ trong tôi chương 50 kể cuộc đời người bán boza Mevlut Karataş và bức tranh Istanbul từ 1969 đến 2012 qua nhiều nhân vật. Tác phẩm của nhà văn đạt giả Noel Văn học 2009 Orhan Pamuk.

Đọc Xa lạ trong tôi chương 50

Ý định của trái tim và ý định của lời nói.

Fatma còn đi học.

Mevlut tìm thấy một sự cân bằng dễ chịu giữa quản lý công việc ở hội không hề mệt nhọc và bán boza. Thường thì, ít lâu trước sáu giờ tối, anh để hội trường lại cho những người tổ chức sinh hoạt buổi tối. Bảy tám người trong hội cũng có chìa khóa. Thỉnh thoảng, dân cả một làng như Göçük hay Nohut đặt chỗ này cho một tối, lúc đó Mevlut sẽ vội về nhà (sáng mai lại, anh thấy gian sảnh và bếp bừa bộn bẩn thỉu không tả nổi). Anh ăn tối từ sớm với các con và, sau khi chắc chắn là Fatma – nó đang học năm hai trung học – học hành thật sự nghiêm túc để vào đại học (phải, nó không giả vờ), anh đi bán boza, và anh cảm thấy dễ chịu.

Mùa thu 1998, Mevlut nhiều lần ghé thăm giáo trưởng. Hội quán giờ có đám đông mới là những người hăm hở và quyết đoán hơn. Anh không mấy thích họ, họ cũng không ưa anh và họ thấy anh không thích hợp. Tín đồ râu quai nón, cư dân các phường ngoại ô không bao giờ thắt cà vạt, những người hâm mộ và tín đồ kéo đến hội quán ngày càng đông, nên Mevlut không còn mấy dịp nói chuyện với giáo trưởng nữa. Do tình trạng sức khỏe kém dần và mệt mỏi kinh niên nên giáo trưởng không còn dạy các khóa thư pháp và những học trò nhiều chuyện không đến nữa. Khi giáo trưởng ngồi trong ghế bành trước cửa sổ, đa số người chờ trong đám tập họp lắc đầu buồn bã, như thể ái ngại cho cái gì đó (bệnh tình của ông? các diễn biến chính trị gần đây? một chuyện Mevlut không được biết?). Giờ đây mỗi lần vào hội quán, Mevlut cũng làm mặt buồn tiếc, anh cũng nói khe khẽ như người khác. Thế mà, những lần đầu anh đến đây, mọi người kêu lên, Ô, người bán boza có gương mặt trẻ con đây rồi!

giám đốc Mevlut! họ chọc anh, và bao giờ cũng có người nhận xét giọng anh tha thiết và cảm động khi anh đi dưới đường. Còn bây giờ, người ta uống boza Mevlut mời mà còn không biết anh là người bán boza.

Nhưng một tối đẹp trời, cuối cùng Mevlut cũng làm giáo trưởng chú ý và có may mắn trao đổi mười phút với ông. Thật ra Mevlut nhận ra ngay khi rời hội quán là cuộc chuyện trò không được vui vẻ lắm. Nhưng anh cảm thấy rõ cái thèm thuồng ghen tị mà tất cả mọi người nhìn anh trong khi anh trò chuyện với giáo trưởng đến mức anh hể hả. Cuộc nói chuyện tối đó vừa sâu sắc nhất vừa não lòng nhất trong những cuộc chuyện trò Mevlut có với giáo trưởng.

Mevlut đang nghĩ bụng rằng tối nay chuyến đến thăm hội quán này cũng sẽ không đưa đến cái gì thì, giáo trưởng đang trò chuyện nhỏ giọng với người xung quanh, quay qua đám đông tập họp trong gian phòng lớn và hỏi như một ông thầy hỏi lớp, Ai đeo đồng hồ dây da, ai đeo đồng hồ dây nhựa? Giáo trưởng thích thách đố học trò bằng những câu hỏi, những vấn đề tôn giáo, những câu đố. Trong khi tất cả luân phiên đúng mực trả lời, cuối cùng ông nhận ra Mevlut.

A, là người bán boza có cái tên phước đức của chúng ta!

Khi Mevlut cúi xuống hôn tay ông còn lấm tấm đồi mồi hơn những lần trước anh thấy, người bên cạnh giáo trưởng đứng lên nhường chỗ cho anh. Khi Mevlut ngồi xuống, giáo trưởng nhìn sâu vào mắt anh, củi tới gần hơn anh trông đợi, giáo trưởng dùng một câu xưa hỏi thăm anh. Và cái ông nói cũng hay như thư pháp trang hoàng trên tường.

Mevlut liền nói về Samiha, và anh giận con quỷ làm đảo lộn đầu óc anh khi mọi người đang nhìn. Thật ra, Mevlut thường cân nhắc làm sao đề cập với giáo trưởng chuyện các lá thư anh viết cho Rayiha mà nghĩ đến Samiha. Anh hiểu ra mình nghĩ nhiều về chuyện này chừng nào khi anh bỗng nhớ lại được cặn kẽ lý lẽ anh ngẫm suốt bao năm. Trước hết Mevlut sẽ nhắc với giáo trưởng về ý niệm ý định trong Hồi giáo. Sau đó, anh sẽ hỏi ông về các sắc thái và khác biệt giữa ý định riêng tư và ý định công khai. Nhờ vậy anh sẽ thấy được cái lạ lùng cơ bản trong đời mình qua con mắt của người có khuôn mặt tỏa sáng này; biết đâu, có lẽ nhờ cái được nghe anh sẽ trút được những băn khoăn trĩu nặng trong lòng.

Nhưng cuộc nói chuyện xoay chiều khác hẳn. Mevlut chưa kịp nói gì, giáo trưởng đã đặt cho anh câu hỏi thứ hai.

Anh có cầu nguyện hằng ngày không?

Giáo trưởng thường đặt câu này cho những người còn non và muốn nổi bật, những người nói không ngừng, người sơ cơ. Ông chưa bao giờ hỏi Mevlut câu này. Có lẽ vì ông biết anh chỉ là một người bán boza nghèo khổ.

Mevlut đã nghe câu trả lời đúng cho câu này: khách phải trả lời thành thật mấy ngày qua anh ta cầu nguyện và thực hành bố thí bao nhiêu lần và khiêm cung thừa nhận là, không may mình chưa làm tròn bổn phận. Giáo trưởng không bắt lỗi mà an ủi người đối thoại, Quan trọng là anh có lòng thành. Nhưng vì con quỷ lại đến chọc phá, hay vì một câu trả lời hoàn toàn thật lòng sẽ khó được đón nhận, Mevlut ấp úng. Rồi anh thưa rằng cái quan trọng trong mắt thánh Allah, đó là ý định của trái tim. Câu này anh thường nghe chính giáo trưởng nói. Nhưng vừa nói ra, Mevlut biết có gì không phải khi anh lặp lại như vậy.

Cái quan trọng không phải là ta có ý định cầu nguyện hay không, cái quan trọng nhất là thật sự cầu nguyện, giáo trưởng dạy. Ông nói giọng hiền từ, nhưng ai biết ông đều hiểu ngay rằng đó là một quở trách.

Gương mặt trẻ con của Mevlut đỏ lựng.

Đúng là ta có thể xét đoán cái này hay cái kia theo ý định đằng sau nó, giáo trưởng nói tiếp. _CÁI QUAN TRỌNG TRONG HOÀN CẢNH, ĐÓ LÀ Ý ĐỊNH

VÀ Ý NGHĨA._

Mevlut ngồi im, cúi mặt. CÁI CHÍNH LÀ BẢN CHẤT, KHÔNG PHẢI HÌNH THỨC. Có phải ông chọc Mevlut ngồi không nhúc nhích? Một vài người cười.

Mevlut nói rằng tuần này mỗi ngày anh đi cầu nguyện buổi trưa. Điều này không thật. Và anh cảm thấy tất cả mọi người đều hiểu chuyện này không thật.

Rõ ràng thấy Mevlut xấu hổ, giáo trưởng đổi đề tài; ông đưa câu chuyện lên một tầm mức cao hơn. Ý định có hai loại, ông nói. Mevlut nghe rất rõ rệt và cố thuộc lòng: Ý ĐỊNH CỦA TRÁI TIM VÀ Ý ĐỊNH CỦA LỜI NÓI. Ý định của trái tim là hàng đầu. Nó là nền tảng để hiểu toàn bộ Hồi giáo. Giáo trưởng vẫn luôn nói như vậy. (Nếu ý định của trái tim là quan trọng nhất, vậy Mevlut viết thư nhằm cho Samiha mới quan trọng?) Nhưng tôn giáo của chúng ta dạy rằng ý định đằng sau lời nói cũng phải thật. Đấng tiên tri của chúng ta cũng bộc lộ ý định qua ngôn từ. Trong trường phái Hanafi, ý định của trái tim là đã đủ, trong đời sống đô thị, Ý ĐỊNH CỦA LỜI NÓI VÀ Ý ĐỊNH CỦA TRÁI TIM LÀ MỘT, như giáo trưởng İbni Zerhani đã dạy (Mevlut không chắc mình nhớ đúng tên).

Hay giáo trưởng İbni Zerhani đã nói chúng nên là một? Mevlut không hiểu lắm điểm này. Vì, đúng lúc đó, một xe hơi bắt đầu bấm còi dai dẳng. Giáo trưởng ngừng nói. Sau đó, ông nhìn Mevlut một giây và đọc thấy mọi thứ trong tâm hồn anh: ông thấy rằng anh xấu hổ, rằng anh cảm thấy một sự tôn kính lớn đối với ông và anh muốn rút lui càng nhanh càng tốt. KẺ NÀO KHÔNG CÓ Ý ĐỊNH CẦU NGUYỆN THÌ SẼ KHÔNG BAO GIỜ NGHE THẤY TIẾNG GỌI CỦA THẦY TU BÁO GIỜ; CHÚNG TA CHỈ NGHE CÁI MÌNH MUỐN NGHE, THẤY CÁI MÌNH MUỐN THẤY, ông nói với cả phòng, vẻ mặt bình thản, và vài người lại cười.

Những ngày sau đó, Mevlut ủ dột ngẫm nghĩ câu này: Kẻ nào không có ý định cầu nguyện, giáo trưởng ám chỉ ai? Có phải muốn nói Mevlut không cầu nguyện đủ và nói dối? Kẻ nhà giàu lỗ mãng bấm còi inh ỏi giữa đêm hôm? Hay nói chung với những người hèn yếu và xấu xa cả đời định bụng thế này rồi lại làm ngược lại? Những người có mặt trong phòng cười ai? Ý định của trái tim và ý định của lời nói cứ xâm chiếm đầu óc Mevlut. Cái phân biệt này tương ứng với thuyết của Ferhat về ý kiến cá nhân và ý kiến công khai, nhưng từ ý định thì nhân văn hơn. Mevlut thấy cặp trái tim và lời nói có ý nghĩa hơn cặp cá nhân và công khai. Có lẽ vì nó nghiêm túc hơn.

Đó là số mệnh, một chiều một người bán sữa chua già có chút đất thường lui tới hội nói, khi họ vừa hàn huyên vừa nhìn người bán hạt dẻ bên ngoài. Từ này dán vào tâm trí anh theo kiểu các câu quảng cáo phủ kín các tường.

Bấy lâu nay Mevlut giấu nó ở nơi sâu kín thăm thẳm của tâm trí cùng những ký ức về Ferhat, giờ nó quay lại, đi cùng anh đêm đêm. Lá cây lay động thì thầm những chữ này. SỐ MỆNH là cái làm cầu nối giữa ý định của trái tim và ý định của lời nói: một con người có thể có một ý định nào đó và bộc lộ một thứ khác hẳn; số mệnh lãnh nhiệm vụ nối cả hai. Ngay cả con chim mòng biển tìm cách đậu trên rác rưởi cũng định làm cái gì đó, mà nó bộc lộ cho mình bằng tiếng kêu, nhưng nhờ có gió, sự tình cờ, thời gian và các yếu tố khác liên quan đến SỐ MỆNH thì ý định trái tim và ý định lời nói của nó mới thành hiện thực. Hạnh phúc mà Mevlut trải qua với Rayiha là SỐ MỆNH lớn của đời anh, và anh phải nhớ tôn trọng điều đó. Anh hơi giận giáo trưởng; nhưng anh mừng đã đến hội quán.

Trong hai năm tiếp theo, Mevlut lo không biết con gái đầu có tốt nghiệp trung học để vào đại học. Anh không có khả năng giúp Fatma chuyện bài vở cũng như kiểm tra nó học có tốt không. Nhưng anh theo dõi nó trong lòng và mỗi lần anh thấy con im lặng ủ ê, thẫn thờ lật sách và cau có nhìn bài vở, giận dữ đi quanh hay ngồi im nhìn ra cửa sổ, anh thấy lại cậu học sinh trung học là anh một thời, với sự lo lắng và căng thẳng lúc đó. Nhưng con gái anh hội nhập và vững vàng hơn trong thành phố. Mevlut thấy là nó vừa biết nghĩ vừa xinh đẹp.

Khi đứa em không có đó, anh thích dẫn Fatma đi mua sách vở, dẫn nó đi nếm món đông hạnh nhân ở tiệm bánh nổi tiếng Konak ở Şişli, và nói chuyện với nó trong chỗ náo nhiệt. Fatma không tỏ ra bất kính với cha, cằn nhằn hay vô trách nhiệm như những đứa con gái khác. Mevlut hiếm khi trách mắng nó, và nó cũng không làm gì để bị trách mắng. Đôi lúc anh cảm nhận con giận trong tính cương quyết và tự tin của Fatma. Mevlut nói đùa với nó, anh chọc nó nheo mắt khi đọc, động chút là rửa tay và ném bừa mọi thứ vào cặp, nhưng anh không bao giờ làm quá trớn. Anh thật sự tôn trọng con gái.

Mỗi khi liếc mắt vào túi xách hỗn độn của con gái, anh hiểu rằng Fatma có một mối quan hệ với thành phố, với người khác, với những định chế mạnh mẽ hơn và sâu sắc hơn anh từng có được; rằng nó nói về rất nhiều thứ với rất nhiều người mà anh chỉ biết qua cái nhìn của người bán rong. Túi xách này đựng lẫn lộn thẻ căn cước, giấy vụn, kẹp tóc, ví, sách, vở, thẻ, kẹo cao su, chocolate… Thỉnh thoảng nó tỏa một mùi mà trước đây Mevlut chưa bao giờ ngửi thấy. Mùi này không đến từ các cuốn sách Mevlut nửa đùa nửa thật hít hà trước mặt con gái, mà nó thuộc sách vở. Mùi bánh quy này, lẫn vào mùi kẹo cao su nó nhai khi nó không ở trước mặt cha, cũng như thứ hương vani nhân tạo mà anh không làm sao biết từ đâu đến gọi trong Mevlut cảm giác là con gái sẽ dễ dàng bắt đầu sống một đời sống khác nếu nó muốn. Mevlut tha thiết mong mỏi nó học xong trung học và vào đại học, nhưng thỉnh thoảng anh ngạc nhiên thắc mắc nó sẽ cưới ai. Anh không ưng chủ đề này; anh cảm thấy rằng con gái sẽ rời tổ, rằng nó muốn xếp vào quá khứ sự tồn tại mà nó đã trải qua ở đây.

Đầu năm 1999, nhiều lần anh nói với con gái, Ba sẽ ghé đón con sau giờ học. Thỉnh thoảng giờ Fatma ra hỏi lớp luyện thi đại học ở Şişli trùng với giờ Mevlut ra khỏi hội ở Mecidiyeköy; nhưng Fatma không muốn. Không, không phải nó về nhà muộn; Mevlut biết thời gian biểu của nó và anh biết nó ra giờ nào. Mỗi tối, Fatma và Fevziye chuẩn bị bữa ăn cho Mevlut, trong các tô và xoong mẹ chúng vẫn dùng bao năm.

Năm ấy, Fatma và Fevziye cứ đòi cha lắp điện thoại ở nhà. Điện thoại đã đỡ đắt hơn nhiều rồi; giờ, ai cũng cho gắn một đường dây ở nhà; ba tháng sau khi yêu cầu, họ đến ráp điện thoại. Vì sợ tăng chi phí và thấy các con ôm điện thoại cả ngày, Mevlut cứ lần lữa. Hơn hết, anh lo là Samiha gọi chúng sáng chiều để cai quản các cháu gái. Mevlut biết rằng Fatma với Fevziye nói với anh Bọn con đến Duttepe nhưng có những ngày chúng chỉ đến Şişli và ngồi trong rạp, trong tiệm bánh và trung tâm thương mại với dì Samiha. Thỉnh thoảng, dì Vediha cũng đi với chúng mà Korkut không biết.

Trong mùa hè 1999, Mevlut không bán kem. Một người bán kem kiểu cũ với xe ba bánh không thể lưu thông trong Şişli và trung tâm thành phố nữa, nói gì đến bán buôn. Họ chỉ có thể hy vọng bán vài cái buổi chiều hè trong các phường cũ, cho mấy thằng nhỏ chơi bóng đá ngoài đường, nhưng công việc của Mevlut ở hội ngày càng chiếm nhiều thời gian, không tiện cho những giờ này.

Một tối tháng Sáu, sau khi Fatma qua được năm hai trung học, Süleyman một mình đến hội gặp anh. Anh ta dẫn Mevlut đến một chỗ vừa mở ở Osmanbey và có một yêu cầu khiến nhân vật chính của chúng ta lúng túng vô cùng.

Süleyman. Bozkurt chật vật xong trung học thì đã mười chín tuổi. Đó là nhờ Korkut ghi danh cho nó vào trường tư mà chỉ cần chi tiền là có bằng. Khi nó trượt kỳ thi vào đại học, năm trước và cả năm nay, nó tuột dốc. Hai lần, nó đâm móp xe hơi, một lần nó say sưa ẩu đả và cuối cùng vào đồn cảnh sát. Nó hai mươi tuổi và cha nó quyết định đã đến lúc cho nó đi quân dịch.

Thằng nhỏ nổi loạn và, đồng thời, nó bị trầm cảm, nó không ăn không uống nữa. Bozkurt nói với mẹ rằng nó yêu Fatma. Nhưng nó không đòi gia đình hỏi cưới hay gì cả. Hồi mùa xuân Fatma với Fevziye đến Duttepe, lại có cãi vã giữa Bozkurt và Turan. Mấy đứa con gái khó chịu và không đến Duttepe nữa. (Mevlut không biết chuyện.) Không gặp Fatma nữa làm Bozkurt tương tư. Korkut nói, Ta cho nó vào quân đội sau khi làm đám hỏi cho nó, nếu không nó sẽ biến mất trong Istanbul. Korkut thuyết phục Vediha; chúng tôi không nói gì với Samiha. Cha nó và tôi nói với Bozkurt. Con sẽ cưới con bé, nó nói mà ngoảnh mắt đi. Và tôi phải lo trung gian.

Fatma còn đi học, Mevlut nói. _Hơn nữa, con gái em có bằng lòng không?

Nó có nghe lời em không?_

Mevlut, trong đời anh đã một lần bị cớm đánh, tôi nói. Và đó là do em. Tôi không nói gì thêm.

Mevlut cảm động vì Süleyman không nhắc đến giúp đỡ của nhà Aktaş cho anh từ bao năm. Thay vì vậy, anh ta nói về những đánh đập anh ta chịu khi bị hỏi cung sau vụ ám sát Ferhat. Vì lý do nào đó, cảnh sát đánh Süleyman nhừ tử, nhưng không động đến Mevlut. Chuyện này làm Mevlut cười mỗi khi nghĩ đến. Những quen biết của Korkut cũng không ngăn được Süleyman bị đánh.

Thật ra anh chịu ơn nhà Aktaş đến mức nào? Anh nhớ lại những chuyện cũ về mảnh đất và bằng khoán. Một thời gian dài anh không đề cập chuyện này với Fatma. Nhưng anh cứ nghĩ đến: anh ngạc nhiên là con gái đã đến tuổi lấy chồng, là Korkut và Süleyman lại dám nghĩ đến lời cầu hôn này. Cha và bác anh cưới hai chị em, trong thế hệ tiếp theo các con họ cũng làm vậy, họ cũng cưới hai chị em. Nếu đến thế hệ thứ ba họ lại tiếp tục cưới nhau, trẻ con sinh ra sẽ hoặc bị lé, hoặc nói lắp, hoặc ngu đần.

Tuy vậy, bận tâm chính của anh là nỗi cô quạnh sắp đến. Những tối mùa hè, sau khi ngồi hàng giờ trước tivi với các con và chúng đi ngủ rồi, thỉnh thoảng anh ra khỏi nhà dạo bước hồi lâu ngoài đường. Bóng lá dưới ánh đèn đường, những bờ tường bất tận, cửa kính sáng đèn neon và chữ trên áp phích quảng cáo trò chuyện với anh.

Một tối, khi Fevziye đến tiệm tạp hóa còn Fatma với anh xem tivi, cuộc chuyện trò tự dẫn đến gia đình ở Duttepe. Vì sao tụi con không đến nhà mấy dì nữa? Mevlut hỏi.

Bọn con gặp cả hai dì mà, Fatma đáp, nhưng bọn con rất ít đến Duttepe, chỉ khi không có Bozkurt với Turan ở nhà. Con không chịu nổi tụi nó.

Tụi nó nói gì với con?

Chuyện con nít thôi… Bozkurt ngu lắm.

Hình như Bozkurt rất buồn là tụi con tranh cãi. Nó không ăn không uống nữa, nó héo hắt, nó nói…

Nó bị khùng mà ba, Fatma khôn ngoan ngắt lời để cha không nói thêm chủ đề này.

Mevlut thấy cơn giận hiện trên mặt con gái. Nếu vậy thì đừng đến Duttepe nữa, anh nói, vui mừng về phe con gái.

Vấn đề này không bao giờ được nhắc đến nữa. Vì không biết làm sao thông báo từ chối chính thức này mà không làm ai tự ái, Mevlut không gọi cho Süleyman. Nhưng giữa tháng Tám, một xế chiều nóng nực, Süleyman đến hội khi anh đang dọn kem công nghiệp mua ở tiệm tạp hóa cho ba người làng İmrenler bàn chuyện tổ chức chuyến du ngoạn trên Bosphore.

Fatma không sẵn lòng chuyện đó, nó không muốn, Mevlut nói khi họ còn một mình. Mevlut bất thần muốn chọc giận Süleyman và Korkut. Hơn nữa, nó muốn học tiếp, em đâu thể lôi nó khỏi trường? Nó học giỏi hơn Bozkurt nhiều.

Dẫu sao thì Bozkurt cũng sắp đi quân dịch, anh đã nói vậy rồi… Süleyman đáp. Được, không sao… Lẽ ra ít nhất em cũng phải trả lời một tiếng… Anh mà không đến hỏi thì em còn chẳng có câu trả lời.

Em muốn chờ lỡ như Fatma đổi ý.

Mevlut nhận thấy Süleyman không bất bình từ chối này, anh ta lại còn có vẻ nghĩ anh có lý. Phản ứng của Korkut mới làm Süleyman lo. Anh cũng lo ngại một lúc, nhưng anh không muốn Fatma lấy chồng trước khi tốt nghiệp đại học. Cha con vẫn còn năm sáu năm đẹp đẽ chia sẻ và chung sống thân ái trước mặt.

Khi Mevlut nói chuyện với Fatma, anh cảm thấy an tâm biết mình đang nói với người anh tin là thông minh, như anh từng tin Rayiha.

Năm hôm sau, quá nửa đêm Mevlut thức giấc thì thấy giường, căn phòng, mọi thứ đều rung lắc. Nền nhà phát ra những tiếng động kinh hoàng, ly tách, gạt tàn vỡ loảng xoảng, cửa kính hàng xóm vỡ và tiếng gào thét. Hai con gái chạy vội đến giường và nép vào anh. Trận động đất kéo dài hơn Mevlut tưởng. Khi nó dừng, điện trong thành phố bị cắt và Fevziye khóc.

Khoác thứ gì đó lên người, mình đi, Mevlut nói.

Mọi người đều thức giấc và túa ra đường tối. Cả Tarlabaşı dường như cùng nói một lúc trong bóng đêm. Bọn say rượu càu nhàu, một số khóc, số khác gào thét. Mevlut và các con đã xoay xở khoác đồ vào, nhưng lúc có rung chuyển rất nhiều gia đình chạy ra đường mà còn mặc quần đùi may ô, chân trần hay mang dép. Lúc một số quay vào nhà để tìm áo, tiền bạc, và khóa cửa, những dư chấn bắt đầu và họ lại gào rú chạy vội ra ngoài.

Đám đông đặc kín và huyên náo dồn trên vỉa hè và lòng đường cho Mevlut và các con thấy con số không tin nổi người sống chen chúc trong các tòa nhà hai ba tầng ở Tarlabaşı. Say theo cú sốc, họ đi loanh quanh một giờ trong phường, giữa các cụ ông mặc pyjama, các bà dì mặc tunic dài, trẻ con mặc quần cộc, may ô, mang dép. Gần sớm, thấy rằng dư chấn, đã thưa hơn và yếu hơn, không phá hủy nhà họ nữa, họ quay về nhà ngủ. Một tuần sau, khi tin đồn và mọi kênh truyền hình thông báo cho dân cư rằng thành phố sẽ bị một trận động đất mới phá hủy hoàn toàn, rất nhiều người muốn ngủ đêm ở quảng trường Taksim hơn, ngoài đường và trong công viên. Mevlut và các con ra đường để quan sát những người thích phiêu lưu nhưng hoảng sợ này, nhưng, tối lại, họ về nhà ngủ say.

Süleyman. Lúc có động đất, chúng tôi đang ở Şişli, trong căn hộ tầng bảy tòa nhà mới. Chúng tôi bị rung lắc mạnh. Cả tủ bếp bung khỏi tường. Tôi gọi Melahat và các con rồi chúng tôi xuống cầu thang trong ánh sáng lờ mờ của diêm mang theo, rồi bồng bế con, chúng tôi băng qua một đám đông khủng khiếp và cuốc bộ cả giờ về tận nhà ở Duttepe.

Korkut. Căn nhà bị vặn xoắn như cao su. Sau động đất, Bozkurt lò mò trong tối vào lại trong nhà lấy giường hay nệm của mọi người ra. Chúng tôi dọn chỗ ngủ ngoài sân ở chỗ nào tìm được tùy ý… Süleyman với vợ và mấy thằng nhóc đến. Tòa nhà mới bằng bê tông ở Şişli của em chắc chắn hơn nhà cũ ba mươi năm của ta và lúc đầu xây như nhà tạm khu ổ chuột. Sao nhà em lại đến đây? tôi hỏi. Em không biết, Süleyman trả lời. Sáng ra, chúng tôi thấy nhà mình bị vặn xoắn cả, tầng ba và bốn lồi ra ngoài đường, như các nhà gỗ xưa có cửa sổ lồi.

Vediha. Lúc đó là hai ngày sau động đất; tôi đang dọn bữa tối thì bàn lại bắt đầu rung, tụi con kêu lên, Động đất! Tôi chạy cầu thang xuống sân, suýt thì ngã lộn cổ. Rồi tôi hiểu rằng đây không phải một trận động đất; Bozkurt với Turan giỡn chơi, chính chúng lay chân bàn. Chúng theo dõi tôi qua cửa sổ rồi cười. Tôi cũng cười. Tôi quay lên nhà. Nghe đây, tao mà còn thấy tụi bay giỡn kiểu vậy nữa, tao sẽ cho tụi bay một trận như cha tụi bay, không cần biết tụi bay mấy tuổi rồi, tôi hăm. Ba hôm sau, Bozkurt lại làm nữa. Tôi lại mắc lõm; nhưng lần này, tôi giáng cho nó một bợp tai. Giờ nó không nói chuyện với mẹ nữa. Con tôi buồn tình, và nó sẽ đi quân dịch, tôi lo cho nó.

Samiha. Lúc Süleyman với vợ con đến vào cái đêm có động đất, tôi hiểu rằng tôi ghét anh ta muốn chết. Tôi lên phòng, ở tầng ba, biến dạng vì rung chuyển, và tôi không xuống lại cho đến khi Süleyman và gia đình huyên náo của anh ta về lại nhà. Họ ở lại hai đêm, ngủ ngoài sân và gây ồn ào, rồi họ về lại Şişli. Họ quay lại vài lần trong tháng Chín, ngủ ngoài sân, Sẽ có động đất nữa! nhưng tôi không rời tầng ba của mình.

Mới đây thôi, Süleyman còn chọc giận tôi khi anh ta nhượng bộ yêu cầu của Korkut mà hỏi cưới Fatma cho Bozkurt. Họ giữ kín không nói với tôi, vì sợ tôi thọc gậy bánh xe. Sự ngu ngốc không phải cái cớ để độc ác. Tôi đâm nghi chúng làm gì ngu ngốc vì Fatma và Fevziye không đến Duttepe nữa khi có Bozkurt. Vediha không giữ bí mật được lâu. Tất nhiên tôi tự hào là Fatma khước từ. Mỗi cuối tuần, tôi đưa hai cô gái đến lớp luyện thi và, cuối chiều, Vediha với tôi dẫn chúng đi xem phim.

Mùa đông đó, tôi làm mọi thứ để Fatma thi đậu vào đại học. Vì Fatma đã từ chối con trai chị sắp đi quân dịch, Vediha tất nhiên cũng giận nó một chút; chị càng cố che đậy thì càng dễ thấy. Nên tôi gặp lại mấy đứa ở tiệm muhallebi, tiệm bánh hay McDonalds. Tôi dẫn chúng đến các trung tâm thương mại: chúng tôi đi một vòng tiệm này sang tiệm khác chỉ nhìn mà không mua gì; khi bước dưới ánh đèn cảm thấy như cái gì đó mới mẻ sắp xảy ra trong đời chúng tôi và, khi mệt, chúng tôi nói, Mình đi thêm một tầng nữa rồi xuống dưới ăn döner.

Buổi tối Giao Thừa năm 2000, Fatma với Fevziye ở nhà, chúng xem tivi và chờ cha đi bán boza về. Mevlut về lúc mười một giờ; anh ta xem tivi với chúng; họ ăn gà với khoai tây. Chúng không bao giờ nói với tôi về cha, nhưng Fatma đã tả tôi nghe tối đó.

Đầu tháng Sáu, Fatma đi Taşkışla để thi vào đại học. Tôi chờ nó trước cổng. Trước hàng cột mặt tiền tòa nhà xưa này có bức tường thấp dài nơi mọi bà mẹ, mọi ông cha và anh trai ngồi. Tôi hút điếu thuốc khi nhìn phía Dolmabahçe. Fatma thi ra cùng với những đứa khác; bơ phờ, nhưng lạc quan hơn ai khác.

Mevlut tự hào là con gái học xong trung học không phải học bù và vào được ngành du lịch như nó mong. Một số ông cha khoe hình lễ trao bằng tốt nghiệp của con trên bảng thông báo của hội. Mevlut cũng ước được làm vậy. Nhưng tất nhiên, không cha nào dán hình tốt nghiệp một trường toàn nữ sinh. Tuy nhiên tin con gái Mevlut thi đậu không khỏi lan ra giữa những người bán sữa chua già và đồng hương lui tới hội.

Süleyman cố ý ghé để chúc mừng Mevlut; anh ta nói rằng ở thành phố, có một đứa con có học là tài sản quý giá nhất. Ngày khai giảng cuối tháng Chín, Mevlut đi cùng con đến tận cổng trường đại học. Đó là trường công ngành du lịch đầu tiên ở Istanbul: họ dạy quản lý và kinh tế cũng như nghề khách sạn nhà hàng. Các tòa nhà của một quán trọ xưa ở Laleli đã được chuyển đổi thành cơ sở giáo dục trực thuộc trường đại học. Mevlut ước ao được bán boza trong những phường xưa đẹp đẽ này. Một tối, từ nhà giáo trưởng ra, anh cuốc bộ cả giờ từ Çarşamba đến tận trường của con gái. Vùng đó vẫn còn yên tĩnh ban đêm.

Học được bốn tháng thì, tháng Giêng 2001, Fatma bắt đầu kể với cha về một anh chàng nó gặp. Cậu ta học cùng trường, nhưng trên Fatma hai lớp. Cậu ta có ý định nghiêm túc. Cậu ta quê ở İzmir. (Tim Mevlut ngừng đập một thoáng.) Cả hai có mục tiêu tốt nghiệp đại học và đi làm trong ngành du lịch.

Mevlut ngạc nhiên là con gái đến giai đoạn này nhanh như vậy. Trái lại Fatma sẽ là cô gái đầu tiên trong gia đình cưới muộn như vậy. Ở tuổi con các cô và mẹ đã có hai con, con chậm lụt rồi! Mevlut chọc nó, với một chút cay đắng.

Chính vì vậy mà con sẽ cưới ngay, Fatma đáp. Mevlut nhận thấy trong câu đối đáp của nó một quyết tâm rời xa mái nhà này càng nhanh càng tốt.

Trong tháng Hai, gia đình chàng trai từ İzmir lên Istanbul để hỏi cưới Fatma. Mevlut thu xếp để dùng hội trường của hội một tối trống để làm lễ hỏi và anh mượn ghế ở quán cà phê trước mặt. Người nhà ở Duttepe đến dự, nhưng không có Korkut và hai con trai. Mevlut biết rằng sẽ không ai, ngay cả Samiha, đến dự đám cưới sẽ tổ chức ở İzmir đầu mùa hè. Đó là lần đầu tiên anh thấy Samiha ở hội: áo khoác xanh đêm và khăn quàng cột lơi, không xám xịt cũng không bạc màu như của các phụ nữ khác. Có lẽ cô còn không muốn trùm khăn, Mevlut nghĩ. Fatma, thỉnh thoảng trùm, buộc phải tháo khi vào trường đại học. Mevlut không biết con gái có hài lòng chuyện này hay không. Đó là chuyện Fatma tranh luận với bạn bè sinh viên hơn là với Mevlut.

Trong gia đình dân Smyrna,không ai trùm khăn. Trong những ngày gần tới lễ hỏi, Mevlut thấy con gái hăm hở muốn gia nhập gia đình này đến chừng nào. Ở nhà, thỉnh thoảng Fatma ôm ghì cha, hôn anh, nó khóc khi nghĩ mình sắp rời tổ, nhưng năm phút sau Mevlut đã bắt gặp nó mơ màng các chi tiết đời sống mới nó sắp sống với chồng. Vì vậy mà Mevlut biết rằng con gái và chàng rể đã xin chuyển qua khoa du lịch trường đại học ở İzmir. Hai tháng sau, chúng được thông báo là yêu cầu đã được chấp thuận. Vậy là trong vòng ba tháng, họ quyết định là sau đám cưới tổ chức ở İzmir đầu mùa hè, Fatma và Burhan (đó là tên khó ưa của chàng rể, một người lêu đêu có nét mặt vô hồn, thẳng đuột như nuốt cây gậy) sẽ ở lại thành phố này, chúng sẽ dọn vào một căn hộ thuộc về gia đình của con rể và thành dân Smyrna.

Trong gia đình của Fatma ở Istanbul, chỉ có Mevlut và Fevziye đến İzmir dự đám cưới. Mevlut rất thích İzmir, anh thấy nó như Istanbul thu nhỏ, có khí hậu nóng hơn và tô điểm những cây cọ. Các ổ chuột nằm ở giữa vịnh. Trong lễ cưới, khi Fatma nhảy với chồng và áp sát vào nó như trong phim, Mevlut vừa ngượng vừa cảm động đến rơm rớm nước mắt. Trên đường về lại Istanbul, Mevlut và Fevziye không nói với nhau lời nào. Trên xe bus đêm chở họ về lại Istanbul, con gái thứ của anh ngủ ngồi trên ghế, Mevlut hạnh phúc cảm thấy đầu nó dựa trên vai anh và mùi dễ chịu từ mái tóc thưa của nó. Trong vòng sáu tháng, con gái lớn mà anh đã cưng quý bao năm, anh mơ vẫn ở bên nó đến hơi thở cuối cùng, đã thật sự rời xa vòng tay anh.

Đọc Xa lạ trong tôi

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 01 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 02 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 03 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 04 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 05 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 06 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 07 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 08 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 09 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 10 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 11 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 12 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 13 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 14 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 15 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 16 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 17 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 18 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 19 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 20 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 21 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 22 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 23 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 24 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 25 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 26 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 27 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 28 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 29 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 30 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 31 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 32 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 33 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 34 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 35 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 36 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 37 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 38 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 39 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 40 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 41 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 42 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 43 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 44 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 45 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 46 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 47 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 48 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 49 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 50 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 51 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 52 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 53 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 54 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 55 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 56 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 57 tại đây.