Xa lạ trong tôi chương 08 kể cuộc đời người bán boza Mevlut Karataş và bức tranh Istanbul từ 1969 đến 2012 qua nhiều nhân vật. Tác phẩm của nhà văn đạt giả Noel Văn học 2009 Orhan Pamuk.

Đọc Xa lạ trong tôi chương 08

Trường cấp hai và chính trị.

Ngày mai không có giờ học.

Ông Mustafa. Mùa thu sau, Mevlut đã lên lớp bảy và nó vẫn còn xấu hổ mỗi khi rao Sữa chua đây ngoài đường, nhưng giờ nó đã quen gánh thau sữa chua và thùng boza trên vai. Buổi chiều, tôi cho nó đi một mình, ví dụ mang các thau trống từ một nhà hàng trong các hẻm ở Beyoğlu về kho ở Sirkeci, rồi về lại Beyoğlu để gửi ở bếp của Rasim có mùi dầu rán và hành từng thau đầy sữa chua nó lấy lại ở kho hay các thùng boza nguyên chất lấy ở tiệm Vefa, rồi quay về Kültepe. Buổi tối tôi về nhà, nếu thấy Mevlut vẫn còn ngồi học một mình bên bàn, tôi nói với nó, thánh Allah phù hộ, cứ cái đà này thì rồi làng ta sẽ có ông giáo đầu tiên. Nếu đã học kỹ rồi, nó nói, Ba, ba dò bài cho con được không? rồi mắt ngước lên trần nhà, nó bắt đầu đọc bài. Khi bị bí, nó đưa mắt xuống mặt tôi. Đừng chờ người cha thất học của con cứu, nó không viết trên mặt ba đâu, tôi nói. Lên lớp bảy, trường lớp hay nghề bán rong cũng không làm nó chán. Có những tối, nó nói, Để con đi bán boza với ba, mai không có giờ học! Tôi không phản đối. Hôm khác nó lại nói, Con phải làm bài cho ngày mai, sau giờ học con sẽ về thẳng nhà.

Như đa số học trò trường trung học Atatürk, Mevlut không nhắc đến đời sống của mình bên ngoài trường, hết tiết cuối rồi thì cậu làm gì cậu cũng không chia sẻ ngay cả với những đứa đi bán ngoài đường như cậu. Nhiều bận cậu đụng mặt một đứa bạn học đang đi bán sữa chua với cha ngoài đường, nhưng cậu làm bộ như không thấy và, mai lại đến lớp, cậu làm như không có chuyện gì. Nhưng sau đó Mevlut chăm chú quan sát thằng bạn trong giờ học, có gì để lộ cho thấy là nó bán rong không, và cậu thắc mắc trong tương lai đứa học trò này sẽ thành gì, nó sẽ làm nghề gì. Có một thằng nhỏ quê ở Höyük lang thang ngoài đường với cha, dắt dây cương con ngựa kéo xe, lượm báo cũ, chai không, tôn và lon đồ hộp bằng sắt tây.

Mevlut lần đầu nhận thấy nó khi hai đứa tình cờ gặp ở Tarlabaşı lúc cuối năm. Sang năm lớp bảy được bốn tháng thì một ngày Mevlut nhận ra là thằng nhỏ này, thường ngày cứ ngồi mơ màng nhìn ra cửa sổ, không còn ở đó, nó không còn bước chân đến trường nữa và không ai hỏi thăm về nó hay chuyện nó vắng mặt. Lúc đó, cậu hiểu rằng đầu óc cậu sẽ sớm quên thằng bạn này, cũng như với mọi đứa bạn đã bỏ học khi tìm được việc làm hay chỗ học việc.

Cô Nazlı trẻ dạy tiếng Anh có nước da trắng, mắt to xanh lục và mặc áo choàng có họa tiết lá xanh. Mevlut hiểu rằng cô từ một thế giới khác đến, và cậu muốn thành lớp trưởng để gần cô hơn. Lớp trưởng có thể đá đít, tát tai và dọa nạt để trị đám bất trị không chịu nghe giảng bài mà thầy cô sợ chúng trả đũa nên không dám phạt bằng tát tai hay khẽ thước. Nhiều học trò ở các hàng cuối xung phong làm việc mà các cô như cô Nazlı rất cần, vì họ bất lực trước cảnh ồn ào mất trật tự, chúng tự động đứng lên đi tuần các hàng tìm kẻ gây rối, sẵn sàng giáng cho cái tát sau gáy hoặc véo tai chúng. Để cô giáo thấy rõ sự hào hiệp của mình, những kẻ xung phong này hét tướng, Nghe giảng bài đi! hay Không được vô lễ với cô giáo rồi mới ra tay. Nếu Mevlut thấy cô Nazlı hài lòng về những cú ứng cứu này dù cô không nhìn về các hàng cuối, cậu sẽ giận dữ và ghen tuông. Nếu ngày nào cô Nazlı chỉ định Mevlut làm lớp trưởng, cậu không cần dùng đến vũ lực cũng đã làm đám gây rối im miệng, đám chây lười và du côn nghe lời cậu vì cậu là học trò phường nghèo. Rủi thay, các sự kiện chính trị bên ngoài trường đã làm tiêu tan những kỳ vọng chính trị của Mevlut trong trường.

Tháng Ba 1971 có cuộc đảo chính quân sự. Demirel, thủ tướng suốt nhiều năm, lo sợ cho mạng sống của mình mà từ chức. Các nhóm cách mạng cướp bóc ngân hàng, bắt các nhà ngoại giao nước ngoài đòi tiền chuộc, chính phủ liên tục ban bố thiết quân luật và giới nghiêm, quân đội và cảnh sát khám xét nhà. Tường thành phố dán đầy hình người bị truy nã và tình nghi, các sạp sách báo ngoài đường bị cấm. Mọi chuyện này là tin xấu cho người bán rong. Cha cậu nguyền rủa những kẻ gây ra tình trạng hỗn loạn này. Vậy nhưng khi hàng chục ngàn người đã bị tống vào tù và bị tra tấn thì tình hình vẫn không sáng sủa hơn được là bao cho người bán rong và người bán chui.

Quân đội quét vôi mọi vỉa hè, mọi chỗ họ thấy dơ bẩn và hỗn loạn (thật ra là cả thành phố), các thân cây tiêu huyền lớn và vách tường có từ thời Ottoman, khiến cả thành phố trông như trại lính. Taxi chung bị cấm dừng vô tội vạ cho khách lên xuống, người bán rong bị cấm đến các quảng trường, đại lộ, công viên đẹp đẽ có đài phun nước, tàu thuyền và tàu lửa. Cảnh sát có truyền thông đi theo nhắm vào các băng nhóm khét tiếng, bố ráp các sòng bạc ít nhiều lén lút, nhà thổ, kho bán lậu thuốc lá và rượu châu Âu của chúng.

Sau đảo chính, Bộ Xương đuổi các thầy cô cánh tả trong trường khỏi các chức vụ hành chính, vậy là đã không còn khả năng cô Nazlı chỉ định Mevlut làm lớp trưởng. Nhiều hôm cô còn không đến lớp, nghe nói chồng cô bị truy nã. Những tuyên truyền trên đài và truyền hình về trật tự, kỷ luật và vệ sinh ảnh hưởng đến tất cả mọi người. Khẩu hiệu chính trị, câu chữ tục tĩu, chuyện kể có vẽ hình tục tĩu về các thầy cô (có cả bức vẽ Bộ Xương với Melahat Thỗn Thện làm chuyện đó) nguệch ngoạc trên tường sân, cửa nhà vệ sinh và các hốc kẹt xó xỉnh, tất cả đều bị quét sơn chồng lên. Đám nổi loạn chống đối thầy cô, đám gieo rắc hỗn loạn thường trực hô khẩu hiệu chính trị, những đứa nỗ lực đưa đẩy giờ học đến thảo luận chính trị hay tuyên truyền đều bị trừng trị. Để toàn thể học sinh đồng thanh hát quốc ca trong lễ chào cờ, thầy hiệu trưởng và Bộ Xương đặt hai bên tượng Atatürk cái loa loại vẫn đặt trên tháp thánh đường, nhưng nó chỉ thêm vào dàn đồng ca vốn đã lộn xộn này một thứ âm thanh kim loại.

Đã vậy, vì tiếng loa át mọi giọng khác, số học trò hát quốc ca còn ít hơn nữa. Trong giờ học, thầy sử Ramses nói nhiều hơn bao giờ hết về những chiến thắng đẫm máu, màu đỏ máu lá cờ Thổ và dòng máu của người Thổ rất khác với máu của các dân tộc khác.

Mohini. Tên thật của tôi là Ali Yalnız. Mohini là tên chú voi con xinh đẹp thủ tướng Ấn Độ Pandit Nehru tặng cho trẻ con Thổ Nhĩ Kỳ năm 1950. Trong các trường trung học Istanbul, để xứng đáng với biệt hiệu Mohini, to như voi, trông già hơn tuổi và bước đi tròng trành nặng nề như tôi vẫn chưa đủ. Ta còn phải nghèo và nhạy cảm. Như nhà tiên tri Abraham day, voi là loài thú vô cùng nhạy cảm. Hệ quả chính trị khủng khiếp nhất của cú đảo chính năm 1971 trong trường chúng tôi, đó là sau khi anh dũng chống lại Bộ Xương và nhiều thầy khác, chúng tôi đành phải cắt đi mái tóc dài. Đây là một tai họa lấy không biết bao nhiêu nước mắt của mấy thằng mê nhạc rock và pop con bác sĩ, công chức và cả tụi nhỏ các phường gecekondu có mái tóc đẹp. Trong các lễ chào cờ thứ Hai, thầy hiệu trưởng và Bộ Xương vẫn hăm sẽ có hành động nào đó, nói là con trai để tóc dài như đàn bà, vì học theo các ca sĩ Âu châu suy đồi, là không tốt, nhưng chỉ sau cú đảo chính, quân đội đến trường, họ mới thực hiện được lời hăm dọa. Họ nói viên chỉ huy từ xe jeep nhà binh bước xuống đến để tổ chức cứu trợ các nạn nhân trận động đất xảy ra ở miền Đông đất nước. Nhưng Bộ Xương cơ hội sẵn dịp cho mời thợ cắt tóc giỏi nhất Duttepe đến. Buồn thay, thấy quân đội thì tôi hoảng vía và để cho họ cắt tóc. Cắt tóc xong tôi trông còn xấu xí hơn và tôi còn giận mình hơn vì đã khúm núm trước chính quyền mà lê bước đến ngồi vào ghế cắt tóc.

Đánh hơi thấy tham vọng làm lớp trưởng của Mevlut, sau đảo chính, Bộ Xương giao cho học trò gương mẫu này nhiệm vụ giúp Mohini một tay trong giờ ra chơi. Mevlut mừng vì đó là dịp để ra hành lang trong giờ học và được nổi bật. Mỗi ngày, trước giờ ra chơi lúc mười một giờ mười, Mevlut với Mohini ra khỏi lớp, đi qua các hành lang và cầu thang tối tăm ẩm mốc xuống tầng hầm. Ở đó, trước hết Mohini vào dãy nhà vệ sinh dành cho học trò cấp ba thông với kho than mà thấy cánh cửa Mevlut cũng đủ hãi hùng, một nơi hôi thối dày đặc khói xanh này, nó xin mấy thằng lớn hơn một mẩu thuốc và, nếu tìm được một kẻ rộng bụng chia cho, nó sẽ hút tại chỗ còn Mevlut kiên nhẫn chờ ngoài cửa. Xong rồi, tao dùng thuốc an thần rồi, nó nói với cái nhìn láu cá. Sau hồi lâu xếp hàng trong bếp, Mohini cõng trên lưng một thùng to gần bằng nó, lên cầu thang rồi cẩn thận đặt thùng xuống cái lò trong lớp.

Trong cái thùng to là sữa nóng bỏng có mùi hôi thối nấu trong các bếp hôi hám từ sữa bột UNICEF phân phát miễn phí cho trường học các nước nghèo. Trong giờ ra chơi, khi Mohini, với sự ân cần của người mẹ trong gia đình, rót đầy các ca nhựa đủ màu đủ kiểu học trò mang từ nhà lên, thầy phụ trách giờ ra chơi cẩn thận phân phát cho mỗi đứa, như thể giao lại một báu vật, những viên dầu cá xếp trong một hộp xanh cũng được UNICEF cung cấp miễn phí, rồi thầy đi giữa từng hàng như cảnh sát để cho chắc chúng nuốt hết thứ tanh rùm mà đứa nào đứa nấy đều khiếp đảm. Phần lớn học trò ném viên thuốc qua cửa sổ, ra bãi rác tích tụ trong sân và cũng là nơi chơi cá cược, hay ném xuống sàn rồi giẫm bẹp dí để làm cả lớp bốc mùi tanh cho vui. Một số đứa lấy vỏ bút bi thổi các viên dầu cá lên bảng đen. Sau vô số trận oanh tạc dầu cá này, bảng đen của trường trung học nam sinh Atatürk ở Duttepe có một lớp nhầy và mùi tanh làm khách đến buồn nôn. Có lần, chân dung Atatürk ở lớp 9 C tầng trên bị lấy làm bia, Bộ Xương hoảng hốt, thầy yêu cầu ty cảnh sát Istanbul và Sở Giáo dục cử thanh tra xuống mở cuộc điều tra, nhưng giám đốc sở giàu kinh nghiệm và dễ tính khéo léo dàn xếp vụ việc này mà phân trần với các sĩ quan thiết quân luật rằng không ai có chút ý định xúc phạm người khai sinh nước Cộng hòa hay quan chức nào. Giai đoạn đó những cố gắng chính trị hóa nghi thức phát sữa bột và viên dầu cá đã thất bại nhưng, nhiều năm sau vẫn còn chuyện kể, hồi ký viết về tình tiết này, phe Hồi giáo, dân tộc hay cánh tả thảy đều đồng lòng lên án là nhà nước, dưới sức ép của các cường quốc phương Tây, đã bắt họ nuốt những viên tanh rùm độc hại đó thời nhỏ.

Trong giờ văn, Mevlut thích đọc các vần thơ của Yahya Kemal mô tả cảm giác hân hoan của kỵ binh Ottoman gươm trong tay trên đường đi chinh phạt bán đảo Balkan. Khi cả lớp cùng hát cho qua tiết trống, ngay cả những thằng nghịch ngợm nhất ở các băng cuối cũng trong chốc lát mang vẻ mặt ngây thơ trong sáng và, nhìn trời mưa bên ngoài (trong giây lát nghĩ đến cha đang đi bán sữa chua), Mevlut cảm thấy như mình ngồi trong lớp ấm cúng hát mãi hoài cũng được, và dù cho cậu xa mẹ và các chị, cuộc sống ở thành phố vẫn tốt đẹp hơn ở làng nhiều.

Vài tuần sau cú đảo chính quân sự, thiết quân luật, giới nghiêm và khám xét nhà khiến hàng chục ngàn người bị tống giam, nhưng rồi như thường lệ, các lệnh cấm nới lỏng, người bán rong lại thấy thoải mái bước ra đường phố Istanbul, người bán đậu gà rang, simit, kẹo dẻo, kẹo bông gòn lại đứng dọc vách tường trước cổng trường trung học Atatürk. Mevlut vốn là người tôn trọng nội quy, nhưng, một ngày mùa xuân nóng nực, một thằng nhỏ trạc tuổi cậu trong số những kẻ vi phạm lệnh cấm bán rong làm cậu thấy nể. Thằng nhỏ có gương mặt trông quen này cầm một hộp giấy bìa có ghi hai chữ VẬN MAY. Trong hộp,

Mevlut thấy một quả bóng bằng nhựa to và các món quà bắt mắt – lính nhựa, kẹo cao su, lược, hình cầu thủ bóng đá, gương bỏ túi, bi.

Mày không biết là bị cấm mua đồ của người bán rong sao? cậu nói, cố làm vẻ cứng cỏi. Mày bán gì đó?

Một số người được thánh Allah yêu thương hơn những người khác. Cuối cùng, họ trở nên giàu có. Rồi cũng có một số người Ngài thương ít hơn. Những người đó thì nghèo vẫn hoàn nghèo. Mày lấy mũi kim cào cào một lỗ màu mè này, rồi mày sẽ thấy bên dưới mày bắt được món quà gì, mày có may mắn hay không.

Mày chế ra trò này hả? Mevlut hỏi. Mày mua mấy món quà đó ở đâu vậy?

Họ bán đồ chơi này kèm với quà luôn. Cả thảy mất ba mươi hai lira. Nếu mày đi rảo ngoài đường bán được một trăm lỗ giá sáu mươi xu một lỗ, mày sẽ được sáu mươi lira. Cuối tuần bán trong công viên được lắm. Mày muốn thử không, muốn biết mày sẽ giàu có hay nghèo khổ bị khinh khi không? Cào một lỗ và đọc giải đáp đi. Không lấy tiền mày đâu.

Tao sẽ không nghèo đâu, rồi mày sẽ thấy. Mevlut không do dự cầm lấy cây kim thằng bé bán rong vung tay điệu nghệ rút ra. Trên hộp giấy vẫn còn nhiều vòng tròn chưa cào. Cậu cẩn thận chọn một lỗ rồi cào.

Đen rồi! Trống trơn à, thằng nhỏ bán hàng nói.

Đưa tao coi, Mevlut bực tức nói. Dưới miếng nhôm màu mè cậu vừa cào không có lời nhắn cũng chẳng có quà. Giờ sao nữa?

Ai không trúng thì bọn tao mời cái này, thằng nhỏ bán hàng nói. Nó đưa cho Mevlut một miếng bánh xốp cỡ bằng hộp diêm. Ờ, mày không gặp may, nhưng đen bạc thì đỏ tình. Cái chính là được khi mất. Mày hiểu chưa?

Tao hiểu rồi, Mevlut đáp. Mày tên gì, mày số mấy?

375. Ferhat Yılmaz. Mày sẽ đi mách tao với Bộ Xương hả?

Mevlut khóa tay như nói Đời nào, Ferhat cũng làm vẻ mặt Đời nào mà cả hai hiểu ngay là chúng sẽ sớm thành bạn thân.

Cái đầu tiên làm Mevlut thấy ấn tượng, đó là Ferhat, cũng bằng tuổi cậu, rành rẽ ngôn ngữ đường phố, địa điểm của các quán xá trong thành phố và chuyện bí mật của thiên hạ. Ferhat nói rằng tập thể trường là một ổ lừa đảo, rằng thầy sử Ramses là tên đần còn hầu hết mấy người kia là đồ đáng ghét chỉ biết nghĩ làm sao bình an vô sự rời lớp và cuối tháng lãnh lương.

Một ngày trời lạnh, Bộ Xương tập hợp một đội quân cẩn thận chọn từ những nhân viên tạp vụ, lao công, đầu bếp phụ trách nấu sữa và người gác kho than, tấn công vào đám bán hàng rong đứng dọc tường bao quanh trường. Mevlut và các học trò khác đứng dưới chân tường theo dõi trận đấu. Ai cũng về phe người bán rong, nhưng nhà nước và nhà trường thì mạnh hơn.

Một người bán hạt và đậu gà rang giao chiến với Abdülvahap giữ kho than. Bộ Xương dọa gọi cảnh sát, gọi điện cho chỉ huy thiết quân luật. Chuyện này in sâu trong ký ức của Mevlut như minh họa cho cách cư xử chung của nhà nước và nhà trường đối với cộng đồng người bán rong nhỏ mọn.

Mevlut tan nát lòng khi biết tin cô Nazlı ròi trường. Cậu cảm thấy hụt hẫng; cậu nhận ra mình nghĩ đến cô nhiều chừng nào. Suốt ba hôm cậu không đến lớp và, ai hỏi lý do, cậu nói rằng cha bệnh nặng. Mevlut thích khiếu hài của Ferhat, khả năng đối đáp và tính lạc quan của nó. Hai đứa cùng trốn học, ra đường đi bán Vận may ở Beşiktaş và công viên Maçka. Ferhat dạy Mevlut nhiều câu đùa và câu châm ngôn xoay quanh từ ý định và vận mệnh để lôi ra dùng với khách mua sữa chua và boza vốn quý cậu. Buổi tối đi bán boza cậu bắt đầu nói những câu như, Nếu ta không tỏ rõ ý định của mình, ta sẽ không biết VẬN MỆNH của mình ra sao.

Ferhat còn thành công trong một thứ nữa khiến Mevlut khâm phục, đó là viết thư từ liên lạc với thiếu niên châu Âu. Mấy cô gái đó có thật. Ferhat còn có ảnh của họ trong túi để chứng minh. Ferhat lấy địa chỉ của họ trong tạp chí thanh niên Hey của tờ Milliyet mà Chú Rể mang đến lớp, trong mục Thanh niên tìm bạn qua thư. Hey, tự xưng là tạp chí đầu tiên của Thổ Nhĩ Kỳ dành cho thanh niên, chỉ đăng địa chỉ của các cô gái Âu châu mà không có địa chỉ của các cô gái Thổ Nhĩ Kỳ để không chọc giận các gia đình bảo thủ. Ferhat nhờ người khác viết thư, không tiết lộ nó là ai, và nó cũng giấu các cô gái trẻ là nó bán rong ngoài đường. Mevlut ngẫm rất nhiều về cái chính cậu sẽ viết nếu cậu phải gửi thư cho các cô gái Âu châu, nhưng không nghĩ ra. Trong lớp, một số đứa thấy hình họ thì phải lòng, số khác tìm cách chứng minh họ không có thật, và đám ghen tị làm hỏng hình của họ bằng cách nguệch ngoạc bút mực vào.

Cũng trong giai đoạn này, Mevlut đọc được một tạp chí trong thư viện trường sẽ có ảnh hưởng lớn đối với đời bán rong của cậu. Ở trường trung học Atatürk, để tránh mọi phóng đãng trong các tiết trống do thầy cô không đến, họ dẫn học trò đến thư viện. Cô thủ thư Aysel phát cho chúng những tạp chí cũ mà các bác sĩ, luật sư về hưu sống trong các phường giàu tặng lại cho trường.

Lần cuối Mevlut đến thư viện, cô Aysel phát cho chúng các số tạp chí cũ từ hai ba mươi năm trước có trang ố vàng như Atatürk vĩ đại, Nghệ thuật và khảo cổ, Tinh thần và vật chất, Thổ Nhĩ Kỳ của chúng ta, Thế giới y học, Kho báu kiến thức. Sau khi tin chắc là cứ hai đứa đã có một cuốn, cô có bài phát biểu trứ danh về đọc mà Mevlut lắng nghe hết sức nghiêm túc.

Cụm đầu tiên trong bài diễn văn nổi tiếng mà đám ưa giễu thường nhại là KHI ĐỌC KHÔNG ĐƯỢC NÓI CHUYỆN. Các trò đọc thầm, im lặng, trong óc. Nếu không, những kiến thức này không ích lợi gì cho các trò. Khi đọc hết trang, đừng lật trang ngay, chờ cho chắc là bạn mình cũng đọc xong. Rồi lật trang mà không thấm nước bọt lên ngón tay và không làm nhàu giấy. Không được viết bậy lên trang. Không vẽ thêm ria mép, kính mắt, hay râu quai nón lên hình. Không được chỉ xem hình trong tạp chí, còn phải đọc cả phần chữ. Đến mỗi trang, đọc chữ trước rồi mới được xem hình. Nếu đã đọc xong từ đầu đến cuối tạp chí, im lặng giơ tay, tôi sẽ thấy và đến đổi cho các trò. Dẫu sao thì các trò cũng sẽ không có đủ thời gian đọc hết cuốn đâu. Thủ thư Aysel ngừng một lúc tìm cách ước lượng tác động lời mình trên mặt Mevlut và các bạn. Cô đút hai tay vào túi tạp dề tự may và, như một tướng quân Ottoman ra lệnh cho đám quân sĩ nôn nóng tấn công và cướp bóc, cô kết:

Giờ, các trò đọc được rồi.

Một tiếng rì rầm dậy lên, tiếng loạt soạt khi đám nam sinh nôn nóng, tò mò lật những trang tạp chí ố vàng. Mevlut với Mohini được phát tờ tạp chí siêu tâm lý đầu tiên của Thổ Nhĩ Kỳ, Tinh thần và vật chất, có từ hai mươi năm trước (tháng Sáu 1952). Hai đứa đang rón rén lật trang mà không liếm ngón tay cho ướt thì nhìn thấy hình một con chó.

CHÓ CÓ ĐỌC ĐƯỢC Ý NGHĨ CỦA NGƯỜI KHÔNG? là nhan đề bài báo. Mevlut đọc lần đầu tiên mà không hiểu gì lắm, nhưng tim đập nhanh lạ lùng. Cậu bảo Mohini cho cậu đọc lại lần nữa trước khi lật trang. Nhiều năm sau, không phải những ý niệm và khái niệm trình bày trong bài viết là cái Mevlut nhớ rõ nhất mà là cái cậu cảm thấy khi đọc. Cậu cảm thấy rằng mọi sự trong vũ trụ đều có liên hệ với nhau. Và khi đọc bài này, cậu hiểu rằng, ban đêm, lũ chó hoang trong nghĩa trang và đất bỏ không theo dõi cậu nhiều hơn cậu tưởng. Và nếu cái này tạo ấn tượng mạnh với cậu như vậy, có lẽ cũng vì con chó trong hình không phải một con chó bông Âu châu dễ thương như thường thấy trên tạp chí, mà một con chó ngao ủ rũ, lông màu bùn lảng vảng trên đường phố Istanbul.

Lúc phát sổ liên lạc vào tuần đầu tháng Sáu, Mevlut thấy mình bị trượt môn tiếng Anh và phải thi lại.

Đừng nói với cha mày, ông giết mày chết, Ferhat khuyên.

Mevlut cũng nghĩ vậy nhưng cậu biết cha sẽ đòi tận mắt xem bằng cấp hai. Cậu nghe nói có thể cô Nazlı, dạy trong một trường khác ở Istanbul, sẽ đến làm giám thị kỳ thi lại. Để tốt nghiệp cấp hai, cả mùa hè Mevlut ôn luyện tiếng Anh ở làng. Trong trường tiểu học ở Cennetpınar không có từ điển Anh-Thổ cũng không có ai ở làng giúp cậu được. Trong tháng Bảy, cậu bắt đầu học tiếng Anh với con trai người Đức gốc Thổ lái chiếc Ford Taunus chở một cái tivi về làng Gümüşdere bên cạnh. Mevlut phải cuốc bộ cả đi cả về mỗi lần mất ba tiếng để ngồi một giờ dưới bóng cây, sách cầm trên tay, học tiếng Anh với thằng nhỏ học cấp hai ở Đức và nói tiếng Thổ và Anh giọng Đức này.

Ông Abdurrahman. Câu chuyện Mevlut thân yêu may mắn của chúng tôi được học tiếng Anh với con trai người Thổ di cư sang Đức một lần nữa đưa nó về làng Gümüşdere hèn mọn của chúng tôi, nên cho phép tôi kể nhanh số phận đen đủi xảy ra cho những người còn lại chúng tôi. Năm 1968 là khi lần đầu tôi có vinh dự làm quen với các vị, lạy thánh Allah tôi may mắn biết chừng nào, có ba đứa con gái xinh xắn và người mẹ thiên thần nhu mì của chúng! Sau đứa con gái thứ ba, Samiha xinh đẹp của chúng tôi, tôi không cưỡng được cám dỗ. Tôi lại ước ao có thằng con trai và chúng tôi không nhịn được mà cố thêm một đứa thứ tư. Cuối cùng, tôi cũng có một thằng con trai mà tôi đặt tên là Murat lúc chào đời. Nhưng một giờ sau, khi thánh Allah gọi Murat và mẹ nó bị ra máu về với Ngài, họ về với các thiên thần, để tôi lại góa bụa, vò võ với ba đứa nhỏ mồ côi. Thời gian đầu, buổi tối ba đứa con gái nằm cạnh tôi trong giường người mẹ quá cố của chúng, chúng hít mùi của bà và khóc đến sáng. Vì thế, từ nhỏ tôi đã luôn đối xử với chúng như công chúa của hoàng đế Trung Hoa. Tôi mua áo quần cho chúng ở Beyşehir, trên Istanbul. Với những kẻ keo kiệt nói tôi vung tiền, tôi muốn đáp lại rằng thứ bảo đảm lớn nhất cho tương lai của người đàn ông bị vẹo cổ do bán sữa chua ngoài đường, đó là ba đứa con gái, mỗi đứa còn quý giá hơn một kho tàng. Từ đây ba thiên thần nhỏ của tôi sẽ tự nói về mình hay hơn tôi, tự kể về mình giỏi hơn tôi. Vediha, đứa lớn nhất, lên mười, và Samiha, đứa út, lên sáu.

Vediha. Tại sao khi giảng bài ông thầy nhìn tôi nhiều hơn mấy đứa khác? Tại sao tôi không dám nói với ai là tôi ao ước được lên Istanbul để ngắm biển và tàu bè? Tại sao lúc nào cũng phải là tôi dẹp bàn, dọn giường, nấu cho cha? Tại sao tôi bực khi thấy hai em trò chuyện và cười rúc rích với nhau?

Rayiha. Cả đời tôi chưa từng thấy biển. Một số đám mây có hình thù những thứ khác. Tôi muốn đến tuổi mẹ rồi lấy chồng càng sớm càng tốt. Tôi không thích cúc vu. Tôi nghĩ em trai Murat đã chết của tôi và mẹ đang quan sát chúng tôi. Tôi thích khóc đến ngủ thiếp đi. Tại sao mọi người hay nói tôi là đứa con gái thông minh? Khi hai anh đọc sách dưới cây tiêu huyền, Samiha với tôi đứng xa nhìn lại.

Samiha. Có hai đứa con trai ngồi dưới cây thông. Rayiha nắm tay tôi. Tôi không rời tay chị. Sau đó, hai chị em tôi về nhà.

Cuối tháng Tám, hai cha con về lại Istanbul sớm hơn mọi khi, để kịp cho Mevlut thi lại. Cuối hè nhà họ ở Kültepe có mùi ẩm ướt và đất, như khi Mevlut mới đặt chân tới ba năm trước.

Ba hôm sau, khi bước vào gian phòng lớn nhất trường trung học nam sinh Atatürk để thi, cậu thấy rằng cô Nazlı không đến làm giám thị. Mevlut tan nát lòng. Nhưng cậu vẫn cố hết sức và trả lời tốt mọi câu hỏi. Hai tuần sau, lúc nhập học, cậu vào văn phòng của Bộ Xương để nhận bằng.

Giỏi lắm 1019, bằng của trò đây! Bộ Xương nói.

Buổi tối, Mevlut khoe cha tấm bằng mà cả ngày cậu cứ lấy ra lấy vào trong cặp để ngắm nghía.

Từ rày, con thành cảnh sát hay bảo vệ được rồi, cha cậu nói.

Mevlut sẽ hoài niệm về những năm cấp hai cho đến cuối đời. Ở trường, cậu học được rằng làm người Thổ là điều đẹp đẽ nhất trên đời và sống trong thành phố thì hay hơn sống ở thôn quê nhiều. Thi thoảng, khi nhớ lại mỗi lúc cả lớp cùng hát, sau bao nhiêu ẩu đả và bắt nạt, vẻ thiên thần lộ trên gương mặt của cả những đứa hay ức hiếp và nghịch ngợm nhất, cậu lại mỉm cười.

Đọc Xa lạ trong tôi

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 01 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 02 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 03 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 04 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 05 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 06 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 07 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 08 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 09 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 10 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 11 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 12 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 13 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 14 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 15 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 16 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 17 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 18 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 19 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 20 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 21 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 22 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 23 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 24 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 25 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 26 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 27 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 28 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 29 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 30 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 31 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 32 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 33 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 34 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 35 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 36 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 37 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 38 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 39 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 40 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 41 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 42 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 43 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 44 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 45 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 46 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 47 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 48 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 49 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 50 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 51 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 52 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 53 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 54 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 55 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 56 tại đây.

Đọc Xa lạ trong tôi, chương 57 tại đây.